Oost-DRC: AZG-medewerkers veilig terug in Bukavu na veiligheidsincident in Mwenga, Zuid-Kivu
Bukavu, Zuid-Kivu, 8 mei 2026 — Op 1 mei raakte een AZG-team dat in het kader van een verkenning van de humanitaire en medische behoeften onderweg was tussen Mwenga, Kamituga en Kitutu in Zuid-Kivu (DRC), betrokken bij een veiligheidsincident. Artsen Zonder Grenzen (AZG) bevestigt dat alle medewerkers die bij dit incident betrokken waren veilig zijn teruggekeerd naar Bukavu.
De organisatie spreekt opnieuw haar bezorgdheid uit over de herhaalde risico's waarmee humanitaire hulpverleners worden geconfronteerd en roept alle gewapende partijen die bij het conflict in de DRC betrokken zijn op om humanitaire acties te respecteren, af te zien van het politiseren van hulp, en ervoor te zorgen dat humanitair en medisch personeel veilig kan werken om gemeenschappen in nood te bereiken.
“Nadat we onderweg veilig verschillende controleposten waren gepasseerd die door Wazalendo-elementen werden bemand, werd ons team bij een van die posten tegengehouden,” aldus Julia Garcia Zamora, hoofd van de AZG-missie in Zuid-Kivu, in het oosten van de DRC. “Hoewel we alle relevante autoriteiten en gezondheidswerkers vooraf op de hoogte hadden gesteld van de reis van het team en de geplande humanitaire activiteiten, heerste er verwarring en onenigheid onder de gewapende mannen over wie we waren, waarom we daar waren en of we mochten passeren. De situatie escaleerde toen gewapende mannen op elkaar begonnen te schieten, terwijl ons team daar middenin terechtkwam.”
Uit bezorgdheid voor hun veiligheid wilde het AZG-team terugkeren. Maar door de gewapende aanwezigheid van Wazalendo-leden – bondgenoten van het Congolese leger (FARDC) – in combinatie met de toegenomen stress, werd het team aangespoord om door te reizen naar Mwenga.
“We erkennen de constructieve en positieve inzet die na het incident plaatsvond om de veilige reis van het team en de voortzetting van hun humanitaire activiteiten in Mwenga te faciliteren,” zei Garcia Zamora. “Incidenten als deze zijn echter niet geïsoleerd en beperken zich niet tot één gewapende groep. Onze teams zouden hun leven niet op het spel moeten zetten terwijl ze de broodnodige medische en humanitaire hulp verlenen.”
Valse en gevaarlijke online beschuldigingen
“In de nasleep van dit incident hebben we een duidelijke instrumentalisering en politisering van hulp gezien, met valse en gevaarlijke online beschuldigingen over AZG en ons humanitaire mandaat, die zelfs zo ver gingen dat er werd opgeroepen tot geweld tegen ons. Dit is volstrekt onaanvaardbaar. Het kan leiden tot veiligheidsrisico’s voor onze teams en ons vermogen om effectief medische zorg te verlenen aan mensen in nood belemmeren,” voegde Garcia Zamora toe.
Artsen Zonder Grenzen blijft in gesprek met de betrokken partijen en verwacht een duidelijke follow-up om op te helderen hoe een dergelijk incident heeft kunnen plaatsvinden en dat er concrete maatregelen worden genomen om soortgelijke incidenten in de toekomst te voorkomen.
Dit laatste incident komt op een moment dat Artsen Zonder Grenzen haar bezorgdheid uit over het gebrek aan concrete vooruitgang bij de bescherming van medisch en humanitair personeel, ondanks de aanneming van Resolutie 2286 van de VN-Veiligheidsraad tien jaar geleden. Een decennium later worden ziekenhuizen, ambulances, patiënten en medisch personeel nog steeds aangevallen in conflicten over de hele wereld, waaronder in het oosten van de DRC, met verwoestende humanitaire gevolgen.
Dit volgt ook op recente toezeggingen die zijn gedaan tijdens besprekingen in Zwitserland tussen vertegenwoordigers van de Congolese regering en de AFC/M23-alliantie en hun bondgenoten met betrekking tot de bescherming van burgers en humanitaire toegang in Oost-DRC.
Artsen Zonder Grenzen blijft zich inzetten voor het verlenen van onpartijdige medische zorg aan mensen in Zuid-Kivu en in heel DRC, en is actief in 16 van de 26 provincies van het land. Onze teams komen in actie voor mensen die getroffen zijn door conflicten, geweld, ontheemding en uitbraken van ziekten. Belangrijke activiteiten zijn onder meer chirurgische zorg voor gewonden, behandeling van ondervoeding, hiv- en tbc-zorg, reproductieve gezondheidszorg, pediatrische zorg, malariabehandeling, preventie van en respons op uitbraken van ziekten, en geestelijke gezondheidszorg.
Artsen Zonder Grenzen is een onafhankelijke, neutrale en onpartijdige medisch-humanitaire organisatie die als voornaamste doel heeft medische noodhulp te bieden aan mensen die getroffen zijn door gewapende conflicten, epidemieën, natuurrampen en uitsluiting van gezondheidszorg.
Steven De Bondt