Dringende nood aan enorme toestroom van hulp te midden van rampzalige omstandigheden in Gaza

Artsen Zonder Grenzen (AZG) roept op tot een enorme uitbreiding van levensreddende hulp en onbelemmerde humanitaire toegang te midden van de aanhoudende catastrofe in Gaza. Aanhoudend geweld en voortdurende hulpbeperkingen door de Israëlische autoriteiten kosten er nog steeds mensenlevens. Ondanks dit beleid blijft AZG zich inzetten om zo lang mogelijk hulp te bieden in de bezette Palestijnse gebieden, en werken onder haar registratie bij de Palestijnse Autoriteit.

Volgens het internationaal humanitair recht zijn de Israëlische autoriteiten als bezettingsmacht verplicht om humanitaire hulp te verlenen. Maar restrictieve nieuwe regels, die 37 ngo's verplichten om de bezette Palestijnse gebieden tegen 1 maart 2026 te verlaten, dreigen de al ontoereikende hulp drastisch te verminderen. Regeringen wereldwijd moeten ervoor zorgen dat de uitspraken van het Internationaal Gerechtshof worden nageleefd, inclusief het verlenen van humanitaire hulp vergemakkelijken.

“Artsen Zonder Grenzen zet zich in om de zorg voor patiënten te behouden in een steeds beperktere omgeving”, zegt Christopher Lockyear, secretaris-generaal van Artsen Zonder Grenzen. “De behoeften zijn immens en drastische restricties hebben dodelijke gevolgen. Honderdduizenden patiënten hebben medische en geestelijke gezondheidszorg nodig en tienduizenden hebben langdurige medische, chirurgische en psychologische nazorg nodig.”

Ondanks het door de VS geleide vredesplan blijven de Israëlische autoriteiten water, onderdak en medische zorg sterk beperken en zelfs weigeren. De levensomstandigheden blijven onwaardig en het voortdurende geweld doodt en verwondt elke dag Palestijnen. De afgelopen weken is de humanitaire hulp aan Gaza aanzienlijk afgenomen. Op de Westelijke Jordaanoever blijven de medische en humanitaire behoeften toenemen, terwijl het geweld, de gedwongen verplaatsingen, de gewapende aanvallen door kolonisten, de sloop van huizen, de uitbreiding van nederzettingen en de belemmering van de gezondheidszorg in alarmerende mate toenemen.

De intrekking van de registratie van AZG bij de Israëlische autoriteiten heeft nu al gevolgen voor de patiëntenzorg. De deregistratie vergroot de druk op een gezondheidszorgsysteem dat de afgelopen twee jaar is verwoest en wordt beperkt door aanhoudende beperkingen op essentiële medische apparatuur en voorraden. Sinds begin januari wordt AZG door de Israëlische autoriteiten verhinderd om internationaal personeel en extra voorraden naar de bezette Palestijnse gebieden te brengen, en tegen 1 maart 2026 zal al het internationale personeel van AZG gedwongen worden het gebied te verlaten.

De medische programma's van AZG kampen nu al met tekorten en onze medische teams maken zich vooral zorgen over hun vermogen om spoedeisende traumazorg en revalidatiediensten aan patiënten te blijven verlenen, evenals pediatrische zorg, seksuele en reproductieve gezondheidszorg, zorg voor niet-overdraagbare ziekten en psychiatrische aandoeningen. Op langere termijn zullen de activiteiten van AZG onzeker zijn en mogelijk niet langer gehandhaafd kunnen worden onder dergelijke restrictieve omstandigheden.

“De programma's van Artsen Zonder Grenzen zijn van levensbelang. Medische zorg en humanitaire hulp op deze schaal zijn niet gemakkelijk te vervangen”, zegt Christopher Lockyear. “Te midden van de aanhoudende humanitaire ramp zal Artsen Zonder Grenzen zo lang mogelijk in de bezette Palestijnse gebieden blijven en zoveel mogelijk doen. We roepen de Israëlische autoriteiten op om humanitaire hulp op grote schaal mogelijk te maken en de internationale gemeenschap om ervoor te zorgen dat de Palestijnen in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever niet aan hun lot worden overgelaten.”

AZG is sinds 1988 actief in de bezette Palestijnse gebieden met medische en geestelijke gezondheidszorg, en meer recent ook met grootschalige water- en sanitaire voorzieningen. In 2025 ondersteunde AZG een op de vijf ziekenhuisbedden in Gaza, assisteerde bij een op de drie bevallingen, voerde 913.284 poliklinische consulten uit en verdeelde meer dan 700 miljoen liter water. In januari 2026 heeft Artsen Zonder Grenzen 83.579 poliklinische consulten gegeven, 40.646 spoedgevallen behandeld en 5.981 patiënten behandeld voor trauma-gerelateerde aandoeningen. Als reactie op de overweldigende behoeften was Artsen Zonder Grenzen van plan om zijn programma's in 2026 uit te breiden met een budget van 130 miljoen euro. Die steun is nu gehuld in onzekerheid.

De restrictieve nieuwe registratievereisten, die als voorwendsel worden gebruikt om hulp te belemmeren, vallen samen met een gecoördineerde wereldwijde campagne van online aanvallen op Artsen Zonder Grenzen, aangemoedigd door de Israëlische regering.“Een delegitimatiecampagne, gebaseerd op valse en ongefundeerde beschuldigingen, is bedoeld om Artsen Zonder Grenzen in diskrediet te brengen, de stem van de organisatie het zwijgen op te leggen en de verstrekking van gezondheidszorg te belemmeren”, zegt Christopher Lockyear. “In een context waarin internationale journalisten worden geweerd en Palestijnse journalisten regelmatig worden vermoord, dreigt een verdere beperking van de toegang voor ngo's ertoe te leiden dat er nog een laag getuigen van het aanhoudende geweld en de blijvende gevolgen van dat geweld voor de bevolking verdwijnt.”