DR Congo: AZG start belangrijke studie naar bescherming van eerstelijnswerkers tegen ebola
Bunia, Democratische Republiek Congo, 19 september 2026 - Terwijl de ebola-uitbraak veroorzaakt door het Bundibugyo-virus zich verder verspreidt in de Democratische Republiek Congo (DRC), starten Artsen Zonder Grenzen (AZG) en Epicentre, het epidemiologisch onderzoekscentrum van AZG, de BRAVO-studie. Die moet nagaan in welke mate het bestaande ebolavaccin ERVEBO® bescherming biedt tegen deze specifieke virusvariant.
De studie maakt deel uit van de nationale respons op de uitbraak, die wordt geleid door het Congolese ministerie van Volksgezondheid. Momenteel bestaat er geen specifiek goedgekeurd vaccin of behandeling tegen het Bundibugyo-virus.
BRAVO wordt uitgevoerd in samenwerking met het ministerie van Volksgezondheid, Africa CDC, het Nationaal Instituut voor Biomedisch Onderzoek (INRB) van Congo en verschillende wetenschappelijke partners. Het onderzoek zal het gebruik van ERVEBO®, momenteel het enige op grote schaal beschikbare ebolavaccin, documenteren en evalueren.
Hoewel het vaccin uitgebreid werd getest, veilig bevonden en al vaak werd ingezet in Congo, werd het oorspronkelijk ontwikkeld tegen het Zaïre-ebolavirus en niet tegen het Bundibugyo-ebolavirus, dat verantwoordelijk is voor de huidige uitbraak.
"Hoewel ERVEBO oorspronkelijk niet ontwikkeld werd tegen het Bundibugyo-virus, wijzen voorlopige gegevens erop dat het mogelijk toch enige bescherming biedt", zegt Guyguy Manangama, epidemioloog en adjunct-directeur Operaties bij AZG. "In een noodsituatie zoals die waarmee Congo vandaag wordt geconfronteerd, moeten we alle beschikbare middelen benutten. Zelfs een gedeeltelijke bescherming kan ernstige ziekte en sterfte helpen verminderen. Maar die mogelijke voordelen moeten wetenschappelijk worden aangetoond. Dat is precies het doel van BRAVO."
De studie ging op 19 september van start in het opleidingscentrum voor gezondheidswerkers van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) in Bunia. Ze loopt negen tot twaalf maanden, waarvan drie maanden voor vaccinatie en minstens zes maanden voor opvolging van de deelnemers.
In totaal zullen 20.000 eerstelijnswerkers in de provincies Ituri en Noord-Kivu aan het onderzoek kunnen deelnemen. Deze groep loopt een verhoogd risico op blootstelling aan het virus en speelt een sleutelrol in de bestrijding van de uitbraak. De studie moet praktijkgegevens opleveren over het gebruik van ERVEBO® en de mogelijke doeltreffendheid ervan in de huidige context.
Intussen zijn verschillende vaccins die specifiek gericht zijn tegen het Bundibugyo-virus in ontwikkeling. Die zouden de komende maanden beschikbaar kunnen worden. Verder onderzoek blijft daarom noodzakelijk.
Tot die tijd wordt ERVEBO® als tijdelijke beschermingsmaatregel aangeboden. Het vaccin beschikt over een bewezen veiligheidsprofiel en is goedgekeurd door verschillende toonaangevende gezondheidsautoriteiten, waaronder de Amerikaanse geneesmiddelenwaakhond FDA, het Europees Geneesmiddelenagentschap (EMA) en de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).
Deelname aan de BRAVO-studie en vaccinatie gebeuren volledig vrijwillig. Vaccinatie vormt een extra beschermingslaag, maar vervangt de bestaande preventiemaatregelen niet. Eerstelijnswerkers moeten beschermingsmateriaal blijven gebruiken, de veiligheidsprocedures strikt naleven en eventuele symptomen onmiddellijk melden.
"Het is belangrijk te benadrukken dat dit vaccin de huidige uitbraak niet zal stoppen", aldus Guyguy Manangama. "Maar het kan wel extra bescherming bieden aan de mensen die het grootste risico lopen en zo de respons op de uitbraak versterken, naast alle andere noodzakelijke maatregelen."
Steven De Bondt